تمركز چيست و چگونه مي توان تمركز كرد؟ پرش ذهن و عدم تمركز در هنگام مطالعه، رايج‌ترين مشكل داوطلب‌هاي كنكور و دانش‌آموزها است. به طور قطع، لحظه‌هاي بسياري را به ياد مي‌آوريم كه به‌دليل نداشتن تمركز در كلاس و يا هنگام مطالعه، علاوه بر از دست دادن زمان، پيوستگي مطالب را نيز فراموش كرده‌ايم.


پرش ذهن و عدم تمركز در هنگام مطالعه، رايج‌ترين مشكل داوطلب‌هاي كنكور و دانش‌آموزها است. به طور قطع، لحظه‌هاي بسياري را به ياد مي‌آوريم كه به‌دليل نداشتن تمركز در كلاس و يا هنگام مطالعه، علاوه بر از دست دادن زمان، پيوستگي مطالب را نيز فراموش كرده‌ايم.

در اين مقاله، پس از معرفي تمركز و انواع آن، به معرفي تمرين‌ها و تكنيك‌هاي ايجاد تمركز پرداخته‌ايم. مطالعهٔ اين مقاله را به دانش‌آموزها و داوطلب‌ها و همهٔ افرادي كه در هنگام كار يا مطالعه داراي تمركز نيستند، توصيه مي‌كنيم.

● تمركز:

در لغت يعني تراكم، فشردگي مجموعه و در اصطلاح يعني توانائي حفظ و نگه‌داري توجه روي موضوعي معين به‌صورت ارادي. تمركز داراي دو نوع دروني و بيروني است.

▪ تمركز بيروني:

بعضي از عوامل پرش ذهن، بيروني هستند كه باعث جلب توجه و كاهش تمركز مي‌گردد. ساده‌ترين راه ايجاد تمركز بيروني، حذف عوامل حواس‌پرتي است. اين عوامل به دو بخش شنيداري و ديداري تقسيم مي‌شوند.

الف) ديداري:

براي ايجاد تمركز ديداري، مكان مطالعه بايد به طور كامل ساده باشد و هرگونه موردي كه يادآور خاطره‌اي باشد، نبايد در مكان مطالعه وجود داشته باشد. در ميز مطالعه نيز فقط بايد از لوازم درسي استفاده شود.

ب) شنيداري:

 ممكن است عامل حواس‌پرتي به‌دليل سر و صداي زياد موجود در محل مطالعه باشد. در اين حالت، بايد مكان مطالعه را تغيير داد و در مكاني كه عامل حواس‌پرتي بيروني وجود ندارد، مطالعه كرد.

▪ تمركز دروني:

عبارت است از مشغوليت‌هاي ذهني و انديشه‌هائي كه مانع مطالعهٔ دقيق مي‌شوند. به‌دليل خاصيت سيال بودن ذهن، تمركز دروني دشوارتر به‌نظر مي‌رسد در صورتي‌كه با رعايت موارد زير و انجام تمرين‌هاي زير به طور قطع تمركز دروني بسيار افزايش خواهد يافت.

ـ نكتهٔ بسيار مهم:

۱) تمركز، ذاتي نيست؛ بسياري از داوطلب‌ها تصور مي‌كنند كه تمركز، يك موضوع ذاتي است و بعضي از انسان‌ها از بدو تولد اين‌گونه بوده‌اند. در حالي‌كه تمركز به طور كامل، اكتسابي است و با انجام تمرين‌ها و تكنيك‌هاي زير ميزان تمركز به‌تدريج افزايش خواهد يافت:

ولي تمرين نياز به صبر بيشتري براي ايجاد تأثير خواهد داشت و تنها افرادي كه علاوه بر اجراء تكنيك‌ها، تمرين‌ها را نيز به‌صورت مستمر انجام مي‌دهند؛ داراي قدرت تمركز بسيار بالائي خواهند شد و تنها استفاده از يك مورد مؤثر نخواهد بود.

● تكنيك‌هاي ايجاد تمركز:

▪ ايجاد علاقه و انگيزه:

مهم‌ترين عاملي كه باعث ايجاد تمركز مي‌گردد، علاقه به موضوع است. دانش‌آموزي را كه به درس رياضي علاقه ندارد تصور كنيد كه در هنگام مطالعهٔ اين درس، تمركز فكر ندارد، اما همان دانش‌آموز در هنگام تماشاي مسابقهٔ فوتبال داراي ذهني متمركز مي‌گردد. پس داشتن علاقه به موضوع عامل بسيار مهمي در ايجاد تمركز است.

براي ايجاد علاقه، قبل از مطالعه كمي در مورد درس فكر كنيد؛ به‌خصوص قسمت‌هائي كه علاقهٔ بيشتري به آن داريد. خود را در حال و هواي مطالعه قرار دهيد.

البته در صورت استفادهٔ صحيح از فنون مطالعه، يادگيري آسان‌تر خواهد شد و در صورتي‌كه مطلبي را ياد بگيريم، نسبت به آن علاقه‌مند مي‌شويم، پس فنون مطالعه را بسيار خوب به‌كار ببريد تا به مطالعه علاقه‌مند شويد.

▪ ثبت عوامل حواس‌پرتي

ساده‌ترين و مؤثرترين روش مقابله با حواس‌پرتي و ايجاد تمركز، يادداشت كردن حواس‌پرتي‌هاي ذهني بر روي كاغذ است. براي اين‌كار، در هنگام مطالعه يك برگ كاغذ يا يك دفترچه كنار دست خود بگذاريد و هر موضوعي كه به ذهن‌تان رسيد، بر روي آن يادداشت نمائيد. با اين‌كار، بار ذهني شما تخليه شده و آمادگي براي مطالعه بسيار افزايش خواهد يافت. به‌عنوان مثال، اگر يادتان آمد كه بايد كاري انجام دهيد يا به كسي تلفن بزنيد و... آن را به‌صورت خلاصه يادداشت نمائيد و با اين‌كار نگراني شما از اين‌كه آن موضوع در حافظهٔ شما مي‌ماند يا نه، از بين خواهد رفت.

▪ اختصاص دادن زمان براي نگراني‌هاي‌تان

در طول روز، زمان ويژه‌اي را به مسائلي اختصاص دهيد كه شما را نگران ساخته و آن‌ها را يادداشت نموده‌ايد. يادتان باشد يادداشت كردن عوامل ذهني فقط سبب تخليهٔ دفعي بار ذهني گرديده ولي باعث حل شدن مسئله نمي‌شود، به‌همين دليل در طول روز در زماني معين در مورد نگراني‌ها و فكرهاي مزاحم خود فكر كنيد. اين‌كار باعث مي‌شود در يك آن موضوع حل شود و با پيدا شدن راه حل، ديگر به سراغ شما نخواهد آمد. علت مؤثر نبودن ثبت عوامل حواس‌پرتي، حل نشدن آن‌ها است كه با اين تكنيك، برطرف خواهد شد.

▪ فعالانه مطالعه كنيد

يادتان باشد هر موضوعي راه حلي دارد: اگر راه حل آن‌ها را نمي‌دانيم، به اين معني نيست كه هيچ راه حلي وجود ندارد. اگر براي نگراني‌ها و فكرهاي مزاحم خود هيچ راهي پيدا نكرديد، با فردي كه آشنائي كامل با موضوع دارد، مشورت كنيد و به هر طريقي كه شده، نگراني خود را حل كنيد تا ديگر به سراغ شما نيايد.

براي روشن‌تر شدن موضوع به ذكر مثالي مي‌پردازيم:

راننده‌اي را در نظر بگيريد كه با سرعت ۳۰ كيلومتر حركت مي‌كند. در اين سرعت او مي‌تواند كارهاي متفرقهٔ زيادي را انجام دهد. جهت آينه را درست كند، آب بخورد و... با افزايش سرعت به ۷۰ كيلومتر، او فقط مي‌تواند در بعضي از لحظه‌ها كارهاي متفرقه انجام دهد. (به‌عنوان مثال، با همراهان خود صحبت كند و...) ولي زماني‌كه سرعت به ۱۰۰ كيلومتر و يا بيشتر برسد، راننده فقط مي‌تواند هر چند گاهي (چند صدم ثانيه) در آينه نگاه كند و مجبور است تمامي حواس خود را معطوف رانندگي كند. در مطالعه نيز به همين صورت است.

به طور معمول داوطلبان در مطالعهٔ درس‌هاي عمومي داراي پرش ذهني بيشتري مي‌شوند، چرا كه در دروس اختصاصي به‌دليل ماهيت دروس، ذهن، مشغول حل مسائل مي‌شود و فرصت پرش، تفكر در موضوع‌هاي ديگر ندارد. براي اين‌كه مطالعهٔ فعالي داشته باشيد، ۲ روش زير را انجام دهيد:

۱) يادداشت برداري:

مؤثرترين روش مطالعهٔ فعال، يادداشت برداري نكته‌هاي كليدي و مهم در هنگام مطالعه است. اين‌كار باعث مي‌شود تمركز تا سطحي بسيار زياد افزايش يابد چرا كه ذهن درگير ”فيدبك“ شده ـ يعني مجبور است اطلاعات مشاهده شده را دسته‌بندي كند و فرمان نوشتن آن‌ها را از طريق دست‌ها صادر نمايد ـ و به همين دليل، فرصتي براي پرش ذهن و فكر در مورد موضوع‌هاي ديگر نخواهد داشت.

۲) تعيين هدف قبل از مطالعه:

در مقالهٔ هدف‌گذاري و هدف‌مندي در مورد فوائد هدف‌گذاري و روش‌ها و اصول مربوط به آن را توضيح داديم، اما تعيين هدف قبل از شروع مطالعه به منظور تسريع روند مطالعه است. نمودار نشان مي‌دهد كه با افزايش سرعت مطالعه، تمركز و توجه نيز افزايش مي‌يابد تا جائي‌كه بيشترين توجه در ناحيهٔ مطالعه فعال ايجاد مي‌گردد.

علت اين موضوع، سرعت و توانائي ذهن است كه در صورت كند بودن آهنگ مطالعه، بخشي از ذهن به‌دليل خالي بودن، به مسائل ديگر مشغول خواهد شد. در حالي‌كه اگر سرعت مطالعهٔ خود را تا جائي افزايش دهيم كه با آهنگ فكري ما هماهنگ باشد، ديگر ذهن ما توانائي تفكر در مورد موضوع‌هاي ديگر را نخواهد داشت. براي اين‌كار، قبل از شروع مطالعه، با توجه به آگاهي خود از بازده و راندمان كار خود، هدف خود را به طور دقيق معين كنيد؛ تا صفحهٔ چند، از روي كدام منابع، چند تست و...

البته حجم مطالب معين شده بايد حدود ۱۰ درصد بيش از توانائي ما باشد تا باعث شود سرعت مطالعهٔ ما كمي افزايش يابد. توجه كنيد كه منظور ما اين نيست كه تند بخوانيد و درك نكنيد، ولي سرعت مطالعه را تا ناحيهٔ مطالعهٔ فعال افزايش دهيد، ميزان سرعت مطالعهٔ فعال فقط با تمرين ايجاد خواهد شد. يعني پس از چند هفته، خودتان متوجه خواهيد شد كه سرعت مطالعه‌تان را بايد چگونه تنظيم كنيد تا هم كامل باشد و هم مطالعهٔ فعالانه صورت گيرد.

▪ رهائي لحظه‌اي (توقف كن)

اين تكنيك، به منظور متوقف ساختن افكار به‌كار مي‌رود. در اين روش، هر وقت كه متوجه شديد فكرتان از موضوع منحرف شده، با خود بگوييد ”توقف كن“ و سپس محل مطالعه را ترك كنيد و تنش را از بين ببريد ولي مبارزه نكنيد و چند ثانيه بعد دوباره به محل مطالعه بازگرديد. در شروع ممكن است شما اين عمل را بارها و بارها انجام دهيد، اما در مي‌يابيد كه هر روز فاصلهٔ بين منحرف شدن بيشتر خواهد شد.


        

When the Power Goes Out - Emergency Preparedness and Response

http://www.bt.cdc.gov/disasters/poweroutage/needtoknow.asp

Aug 8, 2014 ... What You Need to Know When the Power Goes Out Unexpectedly ... If the power is out longer than two hours, throw away food that has a temperature .... 911 or call your electric utility company's Service Center/Dispatch Office. ... such as nausea, vomiting and stomach pain if any gasoline is swallowed ...

SLI | FAQ | GeForce

http://www.geforce.com/hardware/technology/sli/faq

Drivers; GeForce Experience; Hardware: Graphics cards, power supplies, ... How many monitors are supported when running in SLI mode? Can I use SLI multi- monitor in all SLI configurations? Can I add a 3rd graphics card in my 2-way SLI enabled PC to connect more ... What is the SLI focus display and what does it do ?

Public Health Focus > FDA Response to the Fukushima Dai-ichi ...

http://www.fda.gov/newsevents/publichealthfocus/ucm247403.htm

FAQs related to the FDA Response to the Fukushima Dai-ichi Nuclear Power Facility Incident. ... What systems does FDA have in place to protect the U.S. food supply? ... as the Prior Notice Center (PNC)), enables the agency to stop these products ... When FDA tests food for radioactive contamination, it measures how much ...

What Successful People Do With The First Hour Of Their Work Day ...

http://www.fastcompany.com/3000619/what-successful-people-do-first-hour-their-work-day

Aug 22, 2012 ... It was called home room, and it went away after high school. ... constant on-call awareness can trade e-mail for organization and single-focus work. ... Q & A site Quora asked “How do the most successful people start their day?”. ... were the last day of my life, would I want to do what I am about to do today?

Malware | Facebook Help Center | Facebook

https://www.facebook.com/help/320234818071511/

What is malware and how do people get it? ... I see a message when I log in that says I need to enter my credit card info to get extra security protection on ...

Facebook Gift Cards | Facebook Help Center | Facebook

https://www.facebook.com/help/448687521818523/

How do I redeem my Facebook Gift Card? To redeem your Facebook ... How can I use my Facebook account balance to purchase in-game items or currency?

How to Focus a Wandering Mind | Greater Good

http://greatergood.berkeley.edu/article/item/how_to_focus_a_wandering_mind

Jul 17, 2013 ... Remember me? ... And maybe this network was what I was learning to “tune down” by practicing over and over. ... We asked meditators to focus on their breath while we scanned their brains: whenever .... Four new studies reveal how having power affects your willingness to walk in your partner's shoes.

The Science of Positive Thinking: How Positive Thoughts Build Your ...

http://www.huffingtonpost.com/james-clear/positive-thinking_b_3512202.html

Jul 10, 2013 ... Let's talk about Fredrickson's discovery and what it means for you. ... In other words, negative emotions narrow your mind and focus your thoughts. ... Afterward , each participant was asked to imagine themselves in a situation ... I've written more about my writing process and how you can stick to your goals ...

Miami Heat Q&A: Ira Winderman answers readers' questions about ...

http://www.sun-sentinel.com/sports/miami-heat/sfl-askira-story.html

So tell me how is Bosh now looked at as the alpha dog on this team? ... Of course , what matters is what it looks like on the floor, and if Wade can recapture his ... Bosh was the bigger difference-maker during the opener. .... think, in Spoelstra's view, it sets up as Chris Bosh starting at center, Shawne Williams starting at power ...

11 Steps to Insane Focus: Do More of What Matters | Live Your Legend

http://liveyourlegend.net/11-steps-to-insane-focus-get-more-of-what-matters-done-in-3-hours-than-most-do-in-a-week/

Nov 9, 2010 ... Here are 11 sure-fire ways to reclaim your focus and. ... The Power of Focus .... When was the last time you had nothing to do? ..... I like how focus is based on making it a habit, what caught my attention was the fact you can do ...

Trello Blog | Organize anything, together.

http://blog.trello.com/

Oct 16, 2014 ... Did you know that Trello has a Power Up to enable voting? ... To vote for your favorite costume simply open the card and click the “Vote” ... setFullscreen: true enterFullscreen() positioning video fullScreen ERR: I dont' have ... Last week I shared with you my meal planning board as well as tips on how to get ...

September 11 attacks - Wikipedia, the free encyclopedia

http://en.wikipedia.org/wiki/September_11_attacks

The fourth plane, United Airlines Flight 93, was targeted at Washington, D.C., but ... Cleanup of the World Trade Center site was completed in May 2002, and the ..... into a power generator before crashing into the western side of the building, killing ..... and what fire protection measures were in place, and evaluated how fire ...

Citizen Kane - Wikipedia, the free encyclopedia

http://en.wikipedia.org/wiki/Citizen_Kane

The film was nominated for Academy Awards in nine categories; it won an ... is born of idealistic social service, but gradually evolves into a ruthless pursuit of power. ..... Welles visiting Mankiewicz (center) in the California desert while in the ..... What I knew about Hearst came more from him than from my father – though my ...

Residential Life: Incoming Student FAQ

http://reslife.brown.edu/new_students/faq.html

How do I get into my room? Where do I get my keys? I didn't send a photo in for my Brown ID Card? ... What do I need to know about computing at Brown? ... cards at the Office of Residential Life in Graduate Center E (42 Charlesfield Street). .... There is a dry cleaner on Thayer Street and also one on Brook Street at Power.

The Writing Revolution - Peg Tyre - The Atlantic

http://www.theatlantic.com/magazine/archive/2012/10/the-writing-revolution/309090/

What followed was an extraordinary blossoming of student potential, across nearly ... “When they told me about the writing program,” Monica says, “well, I was skeptical. ... Her decision in 2008 to focus on how teachers supported writing inside each classroom was not popular. ... How Do Solar and Photovoltaic Power Differ?

Dealer's Guide to the Used Car Rule | BCP Business Center

http://www.business.ftc.gov/documents/bus13-dealers-guide-used-car-rule

This publication explains how to prepare and display the Buyer's Guide and provides a compliance checklist. ... what specific components are included in the "power train" or "drive train." ... Can the Buyers Guide Serve As My Written Warranty? ... 1-877-FTC-HELP (382-4357), or write: Consumer Response Center , Federal ...