اگر شعر یک خاصیت زبانشناسیک مهم داشته باشد، همانا تصرف در کلمات، عبارات و بخشیدن معنی جدید به آنهاست. شاعر غیر از رسالت استتیک و زیبایی شناسانه، اگر شعرش شعر باشد، چیزی به زبان اضافه می کند، بلکه گاهی وقت ها در فرهنگ جامعه یادگاری از خود به جای می گذارد.

یادی از یک شعر فرهنگساز


اگر شعر یک خاصیت زبانشناسیک مهم داشته باشد، همانا تصرف در کلمات، عبارات و بخشیدن معنی جدید به آنهاست. شاعر غیر از رسالت استتیک و زیبایی شناسانه، اگر شعرش شعر باشد، چیزی به زبان اضافه می کند، بلکه گاهی وقت ها در فرهنگ جامعه یادگاری از خود به جای می گذارد.

یادی از یک شعر فرهنگساز

اگر شعر یک خاصیت زبانشناسیک مهم داشته باشد، همانا تصرف در کلمات، عبارات و بخشیدن معنی جدید به آنهاست. شاعر غیر از رسالت استتیک و زیبایی شناسانه، اگر شعرش شعر باشد، چیزی به زبان اضافه می کند، بلکه گاهی وقت ها در فرهنگ جامعه یادگاری از خود به جای می گذارد.

مثال می زنم. کلمه «رند» در ابتدای تاریخ مکتوبات فارسی، معنایی در حدود «بی سر و پا» و «اوباش هرزه گرد کوچه و خیابان» را افاده می کرد.

لابد داستان حسنک وزیر را در تاریخ بیهقی یادمان هست. حسنک را به جرم «قرمطی» بودن باید هم «رجم» کنند یعنی سنگ بزنند، هم بر دار بکشند.

مردم که در کران مصلای بلخ پای چوبه دار گرد آمده بودند، می دانستند تهمتی بیش نیست و قضیه از تسویه حساب سلطان با وزیر پدرش آب می خورد؛ در نتیجه هیچ کس دست به سنگ نبرد، ولی لازم بود که ظاهر کار حفظ شود، پس متصدیان اجرای حکم، «مشتی رند را سیم دادند که سنگ زنند». می بینیم که اینجا رند معنی بالا را می دهد.

بعدها در غزلیات قلندرانه شاعرانی از قبیل سنایی و عطار، رند در همین معنی استخدام می شود برای تجسم و ملموس کردن آن حس یاس و اضطراری که شاعر عارف در مواجهه با پیچیدگی های لایه بر لایه و تو در توی «نفس» به آن دچارست یا برای القای این پیام که هیچ یک از راه های رسمی و شناخته شده برای رستگاری، اعتبار قطعی ندارد و تنها و تنها خداست که می تواند ما را از خودمان نجات دهد. مثلا عطار می فرماید:

تا کی ز ردّ و قبول دُردی بیار که من

مست ملامتی ام رند قلندری ام

چنان که می بینیم در بافت شعرهای قلندرانه، رند دقیقا به سبب افاده همان معنای بی سر و پا به کار شاعر می آید تا خود را ملامت کند.

این بود تا آن که حافظ از راه رسید و کاری با کلمه رند کرد که پس از او «رند» بار معنایی مثبت در زبان فارسی پیدا کرد البته حافظ در همه ابیاتش رند را یکسان استخدام نکرده است، ولی در مجموع، رند حافظ شخصیت آرمانی اوست.

حال این که آرمان حافظ و انسان آرمانی از نظر او چیست و کیست، تفاسیر متفاوت است، ولی همه در این نکته متفقند که رند حافظ از نظر خود حافظ در مقام کمال انسانیت است.

یکی از مواردی که در روزگار ما شعر یک شاعر یک نماد جدید به فرهنگ ما اضافه کرد، شعر آقای احمد عزیزی درباره حضرت فاطمه زهرا – سلام الله علیها بوده است.

برخی از گل ها در زبان فارسی نماد است مثلا گل لاله نماد شهادت بوده است و سابقه اش به خیلی قدیم بازمی گردد. مثلا حافظ فرموده است:

با صبا در چمن لاله سحر می گفتم

که شهیدان که اند این همه خونین کفنان؟

گل محمدی برای قصه ای که پیدایش آن را به معراج حضرت پیامبر – صلی الله علیه و آله می رساند، نمادی از خلق و خوی آن حضرت است و تا همین روزگار این وجه نمادین ادامه داشته است. مثل آن ترانه معروف که مرحوم فرهاد مهراد خوانده است: بوی گل محمدی لای کتاب

گل نیلوفر را سهراب سپهری در ادبیات معاصر ما به شبکه نمادهای عرفانی اضافه کرد و متاثر بود از جایگاه نیلوفر به عنوان نمادی از وصول / بازگشت به حقیقت جهان در مکاتب عرفانی شرق آسیا: کار ما شاید این است / که میان گل نیلوفر و قرن / پی آواز حقیقت بدویم.

احمد عزیزی با این شعر که ابیاتی از آن را نقل می کنم، یاس را تبدیل کرد به نمادی برای عصمت آسمانی و سرمدی یعنی حضرت فاطمه – سلام الله علیها کرد.

احمد عزیزی با این شعر که ابیاتی از آن را نقل می کنم، یاس را تبدیل کرد به نمادی برای عصمت آسمانی و سرمدی یعنی حضرت فاطمه – سلام الله علیها کرد، امیدوارم و از خدا می خواهم که به حق همین ایام عزیز و در آغاز سالی نو به همه بیماران از جمله احمد عزیزی شفا عنایت کند:

عشق من پاییز آمد مثل پار

باز هم ما بازماندیم از بهار

 

احتراق لاله را دیدیم ما

گل دمید و خون نجوشیدیم ما

 

باید از فقدان گل خونجوش بود

در فراق یاس مشکی پوش بود

 

یاس بوی مهربانی می دهد

عطر دوران جوانی می دهد

 

یاس ها یادآور پروانه اند

یاس ها پیغمبران خانه اند

 

یاس در هر جا نوید آشتی ست

یاس دامان سپید آشتی ست

 

در شبان ما که شد خورشید؟ یاس

بر لبان ما که می خندید؟ یاس

 

یاس یک شب را گل ایوان ماست

یاس تنها یک سحر مهمان ماست

 

بعد روی صبح پرپر می شود

راهی شب های دیگر می شود

 

یاس مثل عطر پاک نیت است

یاس استنشاق معصومیت است

 

یاس را آیینه ها رو کرده اند

یاس را پیغمبران بو کرده اند

 

یاس بوی حوض کوثر می دهد

عطر اخلاق پیمبر می دهد

 

حضرت زهرا دلش از یاس بود

دانه های اشکش از الماس بود

 

بخش ادبیات تبیان


منبع: جام جم آنلاین-  زهیر توکلی/ شاعر و روزنامه نگار

معنى فرهنگ - آفتاب

http://www.aftabir.com/entertainment/communications/socialogy/cultural/mean.php

یادی از یک شعر فرهنگساز ... اما بايد دانست که معنى تحت‌اللفظى و لغوى و ريشه‌يابى واژه، منظور نيست بلکه مفهوم استنباطى که عامه مردم از يک واژه مى‌کنند داراى اعتبار ...

انواع ادبی - برترین وب سایت شعر و دلنوشته

http://poem24.ir/category/انواع-ادبی-1029

... و رفت یار · برآمد باد صبح و بوی نوروز · رسیدن مرغان به بارگاه سیمرغ · یادی از یک شعر فرهنگساز · روزنامه علمیه دولت علیه ایران · لیلی و بجای مجنون ابن السلام!

magiran.com: روزنامه جام جم، شماره 3940

http://www.magiran.com/nptoc.asp?mgID=2835&Number=3940

مهمان: يادي از يك شعر فرهنگساز زهير توكلي* مشاهده متن. :: صفحه 6 :: جهان ... تيراندازي كهنه سرباز آمريكايي در يك پايگاه تگزاس مشاهده متن. :: صفحه 7 :: گفت و گو.

شعر عاشورایی/ یادی از یک روز دیرین - Nividar نیویدار

http://www.nividar.com/news/544f82b45450cf0754f8b87b

2 روز پیش ... شعر عاشورایی/ یادی از یک روز دیرین ... یادی از آن ظهر غمگین ... بهر یک بیمار تب دار ... یادی از پهلوی نیلی ... همچو یک خورشید تابان .... ایوبی:روزهای سختی را در سینما سپری می‌کنیم · لزوم فرهنگ‌سازی در زمینه پدافند غیرعامل در جامعه ...

سرایش شعر و زایش واژه‌ها<br> یادی از اینگر کریستینسن | فرهنگ و هنر ...

http://www.dw.de/سرایش-شعر-و-زایش-واژههاbr-یادی-از-اینگر-کریستینسن/a-3948183

5 ژانويه 2009 ... مجموعه‌شعر ″دره‌ی شاپرک‌ها″ که در سال ۱۹۹۱ به دانمارکی چاپ شد، آخرین شعرهای برجسته‌ی کریستینسن را برای خواننده و نیز وداع او را با شعر دربردارد ...

″دایی جان ناپلئون″ در پایگاه ناتو • گفت‌وگو با ایرج پزشکزاد ...

http://www.dw.de/p/1Cyx4

19 سپتامبر 2014 ... فرهنگسازان ایران. "دایی جان ..... یعنی تقریباً اولین دیدارمان هم یک بده‌بستان شعری شد. ..... یادی از پرویز شاپور آفریننده کاریکلماتور 06.08.2014.

دیگر انواع ادبی - تبیان

http://www.tebyan.net/index.aspx?pid=73553

برای نوشتن حتما لازم نیست که فرد یک موقعیت شغلی و یا اجتماعی خاص داشته باشد . ... یادی از یک شعر فرهنگساز; اگر شعر یک خاصیت زبانشناسیک مهم داشته باشد، ...

تریبون مستضعفین » بررسی شعر کودک و نوجوان در گفتگو با علی‌ ...

http://www.teribon.ir/archives/222054/بررسی-شعر-کودک-و-نوجوان-در-گفتگو-با-علی.html

10 جولای 2013 ... امروز شعر کودک و نوجوان پس از یک قرن تجربه حرفی برای گفتن دارد ... علی باباجانی یکی از فعالین در این حوزه رفتیم و با او درباره‌ی این‌ گونه‌ی مهم ادبیات و نقش آن در فرهنگ‌سازی به گفتگو نشستیم. .... از تمـام ِ دوستان یـادی کنیـد.

ایرج گرگین، چهره ای فرهنگساز و ماندنی - نویسا (www.nevisa.de ...

http://www.nevisa.de/index.jsp?d=article/article&essayId=3750&authorId=2

4 فوریه 2012 ... گفتگوی زنده یاد ایرج گرگین با من در باره شعر و موقعیت. ... من نیز برای شرکت در یک سمینار ادبی و فرهنگی که در دانشگاه یوسی ال ای برگزار شد ...

یادی از نادره افشاری - نویسا (www.nevisa.de) میرزاآقا عسگری ...

http://www.nevisa.de/index.jsp?d=article/article&essayId=4006&authorId=2

10 نوامبر 2012 ... کوششی در رفع یک سوء استفاده از شعر دیگران ... ایرج گرگین، چهره ای فرهنگساز و ماندنی audio ... یادی از نادره افشاری ... نادره وظیفه ای را که یک زن شجاع و روشن باید در برابر اسلام و جمهوری اسلامی برعهده بگیرد بدرستی انجام داد.

کوششی در رفع یک سوء استفاده از شعر دیگران - نویسا (www.nevisa ...

http://www.nevisa.de/index.jsp?d=article/article&authorId=2&essayId=1857

18 ا کتبر 2009 ... یادی از نادره افشاری ... ایرج گرگین، چهره ای فرهنگساز و ماندنی audio ... شعر"رزم مشترک"(همراه شورفیق) از جمله شعرهای مجموعه ی"بپا خیز ایران من" ...

انواع ادبی - تبیان

http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=321

اگر هر یک از ما تنها بخش پهلوانی شاهنامه را مطالعه می کردیم و آن را همیشه به یاد .... یادی از یک شعر فرهنگساز; اگر شعر یک خاصیت زبانشناسیک مهم داشته باشد، همانا ...

تحریر - مرجع موسیقی کلاسیک پارسی - یادی از زنده‌یاد مجتبی میرزاده

http://www.tahrir.blogfa.com/post-188.aspx

حالا خواننده مي‌آيد پيش ما يك شعر كم‌مايه و اغلب هم بي‌مايه مي‌آورد تا برايش آهنگ بسازيم. .... فرهنگ‌سازي كار دولت و صدا و سيماست. .... یادی از تاج اصفهانی و شاگردان · ياد .

تشعشعات آنتن‌ تلفن همراه زیان‌آور نیست

http://www.598.ir/fa/news/265133/تشعشعات-آنتن‌هاي-تلفن-همراه-زیان‌آور-نیست

2 روز پیش ... شعر عاشورایی/ یادی از یک روز دیرین .... به نظر من گاهي اوقات بايد به فرهنگ‌سازي و روشنگري درباره موضوعاتي بپردازيم، چرا كه برخي مواقع نه در اين ...

ایسنا - گرامی‌داشت محمد قهرمان در کنگره‌ی صائب تبریزی

http://isna.ir/fa/news/92030401972/گرامی-داشت-محمد-قهرمان-در-کنگره-ی-صائب-تبریزی

25 مه 2013 ... ما هم فکر کردیم در قالب یک کنگره می‌توان به شناخته شدن بیش‌تر شعر ... حسینی اضافه کرد: همچنین در این کنگره یادی از محمد قهرمان، صائب‌پژوه ...

بنده نامه

http://bandehnameh.blogfa.com/author-bandehnameh.aspx

آلبومی که لبالب از اشعار زیبای قیصر امین پور بود و بازبان شیرین قیصر با مخاطب حرف میزد.کاستی که به امام .... 51 - یادی از یک برنامه قدیمی. یادی از یک برنامه  ...